De molenaar van de Gaaspermolen vertelt

Ga vanuit Driemond de Lange Stammerdijk op en je stuit al snel op de Gaaspermolen. Hollandser kan het bijna niet: trotse wieken, vriendelijke rieten kap, met aan de voet de rivier de Gaasp en in de diepte de weilanden van de Gemeenschapspolder. Maar zonder molenaar Gerard Griffioen had het uitzicht er heel anders uitgezien. “100 jaar geleden werd de molen onthoofd. Nu heeft ze haar gezicht weer terug.”

De familie Griffioen heeft iets met water. En met molens. Als je hun familiewapen zou willen ontwerpen, zou het vast lijken op de vlag van Waterschap Amstel, Gooi en Vecht die wappert op de molenkap; golvende blauwe lijnen als een stromende rivier. Gerard (65) is al de vierde generatie Griffioen die de Gaaspermolen draait én bewoont. “Mijn overgrootvader werd in 1872 benoemd tot molenaar. Mijn grootvader nam het in 1923 over, mijn vader in 1950. We woonden hier met zijn achten, de hele tussenverdieping stond vol stapelbedden. Bijna al mijn broers zijn net als ik in het water gegaan: afvalwater, drinkwater, polderwater. Een van hen woont in het dorp, hij komt regelmatig helpen als vrijwilliger op open dagen.”

Gerard bestiert de molen sinds 1989. 3 van zijn 4 kinderen wonen nog bij hem onder de wieken. Of een vijfde generatie Griffioen de molen zal beheren? “Ik zou dat wel heel leuk vinden. Maar zo lang ik zelf nog kan, blijf ik molenaar.” Rondleidingen geven doet hij graag. Vooral het rondkruien is altijd razend populair. “Een kind van 30 kilo kan een molenkap van 27 ton naar de wind draaien door in een wiel te lopen. Dat is natuurkunde in de praktijk.”

De Gaaspermolen stamt uit 1707 en is de enige molen in de gemeenschapspolder. Met een vijzel, een soort grote schroefdraad, wordt het water uit de grond omhoog gepompt en afgevoerd via de Gaasp. Dat gaat al sinds 1927 mechanisch: toen werd een dieselgemaal op het terrein gebouwd. De kap van de molen werd verwijderd en afgebroken, de molenaars werkten voortaan als machinist op het gemaal. Ze bleven wonen in de molen, die in 1960 werd omgebouwd tot elektrisch gemaal. Het tijdperk van windmolen leek voorbij.

Het zat Gerard niet lekker, een geamputeerde molen. Samen met het waterschap maakte hij een plan voor restauratie. In 2003 kwam er een nieuwe kap en sindsdien draaien de wieken weer. “Elk moment dat ik tijd heb, draai ik op de wind. De molen is sterk genoeg, als nu de elektriciteit uitvalt houden we hier gewoon droge voeten. Maar zonder molen? Dan stijgt het water tot aan de dakgoot.”

Terug naar de Gaaspermolen