Project

Onderzoek naar effect van TEO op het leven in oppervlaktewater

Wordt aan gewerkt

Voor het verwarmen van woningen en gebouwen gebruiken we nog vooral aardgas. Aardgas wordt steeds schaarser en is slecht voor het milieu. We moeten dus overstappen op duurzamere energiebronnen. Naast zon en wind kan water een bron van energie zijn, zoals thermische energie uit oppervlaktewater (TEO). We gebruiken de warmte uit het oppervlaktewater en laten kouder water er in terugstromen. Wat we willen weten is of dit effect heeft op het leven in het water en hoe snel het water weer opwarmt. Dat gaan we onderzoeken in de Sloterplas.

TEO (3).png

Onderzoek Sloterplas

Eind september is het onderzoek gestart aan de Sloterplas. De onderzoekslocatie staat aan de Sloterplas in de hoek tussen de President Allendelaan en de Th. J. Lammerslaan. Deze bestaat uit twee containers met onderzoeksapparatuur. Vanuit de containers zijn buizen gelegd waarmee water dieper uit de Sloterplas kan worden ingelaten. De containers zijn afgeschermd met een houten schutting met begroeiing om beter binnen de omgeving te passen.

Bekijk onderstaande video waarin wordt uitgelegd waarom we onderzoek doen. 

Video geblokkeerd.

U kunt deze video niet bekijken omdat tracking cookies uit staan. Lees meer op de privacy- en cookiespagina.

Wil je meer weten over wat TEO precies is en hoe het werkt? Kijk dan op de website van het Expertisecentrum Warmte (ECW) (U verlaat deze site) en de website van STOWA (U verlaat deze site).

Blijf op de hoogte

Wat gaan we onderzoeken?

We willen weten of het gebruik van TEO effect heeft op het leven in het oppervlaktewater. We onderzoeken daarom wat het verpompen van water betekent voor zoöplankton (U verlaat deze site)en fytoplankton (U verlaat deze site). Deze beestjes staan aan het begin van de voedselketen. Ook meten we regelmatig de temperatuur van het water nadat we het koude water erin laten strom. 

Waarom zijn deze onderzoeken nodig?

Waterschappen zijn verantwoordelijk voor de kwaliteit van het oppervlaktewater, daarom willen wij graag weten wat het effect van TEO is op de kwaliteit van het oppervlaktewater en het ecosysteem (U verlaat deze site), om te komen tot toekomstbestendige installaties.

Met de Europese Kaderrichtlijn water (KRW) hebben we een flinke opdracht om te zorgen voor een goede kwaliteit van het oppervlaktewater. Het water moet zo goed zijn dat de planten en dieren die er thuishoren er ook in voorkomen. Negatieve effecten van TEO willen we daarom niet. Als TEO een positief effect heeft, dan willen we dat natuurlijk ook graag weten.

De waterschappen hebben het klimaatakkoord ook ondertekend. Zij willen de CO2-uitstoot verminderen, bijvoorbeeld door duurzame energie. Aquathermie kan helpen. De waterschappen willen daarom weten hoe aquathermie goed kan worden toegepast zonder dat de waterkwaliteit slechter wordt. Het is ook mogelijk dat de waterkwaliteit zelfs verbetert door het gebruik van aquathermie.

Wat leveren deze onderzoeken op?

Als we weten wat het effect is, dan kunnen we daar in de toekomst rekening mee houden. We kunnen deze kennis gebruiken om het leven in het oppervlaktewater te verbeteren met TEO of om mogelijke nadelige effecten van TEO te voorkomen. Wanneer we weten hoe snel het water weer opwarmt onder invloed van de zon en de buitenlucht, kunnen we de potentie en toepassing van aquathermie als warmtebron beter bepalen. We weten dan ook beter waar en hoeveel TEO we willen.

De resultaten van het onderzoek worden gebruikt voor de handreiking Kader voor vergunningverlening koudelozingen (handreiking voor beoordeling van aanvragen voor TEO-systemen) en het opstellen van beleid voor toepassing van aquathermie.

Welke onderzoeken doen we en wanneer?

 

Type

Waterschap

Locatie

Meten watertemperatuur na koudwaterlozing

Bemeten effect van TEO op ecologie*

1

TEO in polder

HHNK

Broekpolder

2021-2023

2022-2024

2

TEO in boezem

Rijnland

Mariastichting

 

2022-2024

3

TEO in polder

AGV

Westwijk

2021-2023

 

4

Pilot in diepe plas

AGV

Sloterplas

 

2023-2025

5

Pilot in kanaal

AGV

Gaasperplas

2021

 

* We meten nu alleen het effect op de ecologie in de TEO-installatie zelf. Het effect van een koudwaterlozing op de ecologie zal door Stowa onderzocht worden.

Hoe zien de onderzoeken eruit?

Koudwaterlozing
We gaan meten wat het bereik van een koudwaterlozing is. We meten dan hoe snel het water weer opwarmt door invloed van zon en buitenlucht. Deze data gebruiken we om onze modellen te verbeteren. Uit de modellen blijkt nu dat deze opwarming vrij snel plaatsvindt en dat de potentie van TEO heel groot is. De gemeten temperaturen delen we in onze omgevingswarmtekaart onder het tabje TEO, temperatuurmetingen: www.omgevingswarmte.nl/waternet (U verlaat deze site). Rapportages komen binnenkort beschikbaar.

Ecologie
We onderzoeken wat het effect is van het verpompen van oppervlaktewater door TEO-installaties. In deze installaties wordt water gefilterd en er zijn druk- en temperatuurverschillen. We bekijken wat het effect is hiervan op het leven in het water en in hoeverre o.a. zoöplankton (U verlaat deze site) en fytoplankton (U verlaat deze site) deze passage overleeft. Dit zijn de voedselbronnen voor het ecosysteem (U verlaat deze site). Relevant onderzoek voor situaties waar een groot aandeel van het oppervlaktewater in een zomerperiode door TEO verpompt wordt. Dit is voornamelijk van toepassing in laag Nederland waar veel stilstaand water is in dichtbebouwd gebied (warmtevraag).

Samenwerking

Dit onderzoek is in opdracht van Hoogheemraadschap van Rijnland, Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier en Waterschap Amstel, Gooi en Vecht (AGV) in samenwerking met Gemeente Amsterdam, Rijkswaterstaat, Provincie Noord-Holland, STOWA, Bosman Watermanagement en Eteck.

Het onderzoek en de resultaten worden gedeeld met de STOWA, het Netwerk AquaThermie (NAT) en WarmingUp. 

Andere projecten in de buurt

We werken aan de waterkwaliteit in de Sloterplas in Amsterdam. We onderzoeken hoe we het water schoon en helder kunnen houden.

Lees meer

Voor het proefproject Zuiverende Grachten leggen we in het Spoorpark natuurvriendelijke oevers aan en onderzoeken of de onderwaterplanten zich goed ku...

Lees meer

Project De nieuwe N200

Wordt aan gewerkt

Het waterschap , Rijkswaterstaat en de gemeente Amsterdam werken samen aan de nieuwe N200. Weg, dijk en waterleiding worden vernieuwd.

Lees meer

Windturbines

Wordt aan gewerkt

De Rioolwaterzuiveringsinstallatie (rwzi) in Amsterdam-West zuivert het riool- en afvalwater voor een groot deel van Amsterdam. In 2024 bouwt het wate...

Lees meer